Teknoloji ipuçları yeni başlayanlar için
İçerik
Son yazılar
Biz kimiz
Tarayıcı Yazılım, web tarayıcıları ve ilgili teknolojiler hakkında pratik bilgiler sunan bağımsız bir içerik sitesidir. Konuya yeni başlayan kullanıcılar için açık ve anlaşılır rehberler hazırlıyoruz.

Tarayıcı Geçmişini Güvenle Silme ve Yönetme

Kısa cevabı hemen vereyim: tarayıcı geçmişi silme işlemi hemen her tarayıcıda Ctrl + Shift + Delete (Mac'te Cmd + Shift + Delete) kısayoluyla açılan tek bir pencereden yapılıyor. Açılan pencerede zaman aralığını "Tüm zamanlar" seçip, temizlemek istediğiniz veri tiplerini işaretliyorsunuz. Ama benim yıllardır tekrarladığım bir uyarı var: her kutuyu gözü kapalı işaretlemek, kaydettiğiniz oturumları ve bazı site ayarlarını da uçuruyor. Aşağıda hangisini neden seçmeniz gerektiğini tek tek anlatıyorum.

Neden geçmişi silmek gerekir, neden bazen gerekmez

İlk bilgisayarımda geçmişi hiç silmiyordum, çünkü "adres çubuğuna yazınca kendi kendine tamamlanıyor, ne güzel" diyordum. Sonra bir gün tarayıcı iyice ağırlaşınca ilgilenmeye başladım. Geçmiş kaydı aslında küçük bir veritabanı; yıllarca büyüdüğünde arama önerileri yavaşlıyor, üstelik makinenizi kullanan başka biri ne aradığınızı satır satır görebiliyor.

Öte yandan geçmişi silmenin sizi internette "görünmez" yapmadığını da baştan söylemem lazım. Silinen şey yalnızca kendi cihazınızdaki kayıt. İnternet servis sağlayıcınız, iş yerindeki ağ yöneticisi ya da giriş yaptığınız hesaplar tarafındaki kayıtlar yerinde kalıyor. Gerçek anlamda izlenmeyi azaltmak istiyorsanız bu iş VPN kullanımı, izleme engelleyici uzantılar ve tarayıcı gizlilik ayarlarıyla birlikte ele alınmalı — sitedeki veri gizliliği ve VPN rehberleri tam bu boşluğu dolduruyor.

Temizleme penceresindeki kutular tam olarak ne yapıyor

Kafa karışıklığının çoğu burada. Kısa kısa özetliyorum:

Veri türüSilerseniz ne olurBenim tavsiyem
Tarama geçmişiZiyaret listesi ve adres çubuğu önerileri giderRahatça silin
İndirme geçmişiListe temizlenir, dosyalar diskte kalırRahatça silin
Çerezler ve site verileriAçık olduğunuz tüm hesaplardan çıkış yapılırŞifrelerinizi bildiğinizden emin olun
Önbelleğe alınmış görseller/dosyalarSiteler ilk açılışta biraz yavaş yüklenirSorun çözerken ilk denenecek şey
ParolalarKayıtlı giriş bilgileri silinirKesinlikle işaretlemeyin
Otomatik doldurma verileriAdres, kart, form bilgileri giderİhtiyaç yoksa dokunmayın

Çerez ile önbellek arasındaki farkı hâlâ karıştırıyorsanız, cookies ve cache konusunu ayrı ayrı anlattığım yazıya bakmanızı öneririm; oradaki mantığı bir kez kavradığınızda bu pencerede hangi kutuyu işaretleyeceğinize saniyeler içinde karar veriyorsunuz.

Chrome ve Edge'de adım adım

  1. Sağ üstteki üç noktaya tıklayın, Ayarlar'a girin.
  2. Sol menüden Gizlilik ve güvenlik bölümünü seçin.
  3. Tarama verilerini temizle'ye tıklayın.
  4. Zaman aralığını belirleyin. Bir siteyle ilgili sorun çözüyorsanız "Son 1 saat" yeterli olur.
  5. "Gelişmiş" sekmesine geçerseniz daha ayrıntılı liste görürsünüz. Parolalar ve otomatik doldurma satırlarını boş bırakın.
  6. Verileri temizle düğmesine basın.

Chrome tarafında ayarlar menüsünde daha fazla ne var diye merak ediyorsanız, Chrome ayarlarını baştan sona gezdiğim rehber işinizi kolaylaştırır.

Firefox'ta adım adım

  1. Sağ üstteki üç çizgi menüsünden Ayarlar'a gidin.
  2. Gizlilik ve Güvenlik sekmesini açın.
  3. "Çerezler ve Site Verileri" altındaki Verileri Temizle ya da "Geçmiş" altındaki Geçmişi Temizle düğmesini kullanın.
  4. Aynı bölümde Firefox kapatıldığında geçmişi temizle seçeneği var. Ortak kullanılan bir bilgisayarda bunu açmak, her seferinde elle uğraşmaktan çok daha pratik.

Tek tek silme: benim en sık kullandığım yöntem

Her şeyi silmek çoğu zaman gereksiz. Ctrl + H ile geçmiş sayfasını açıp arama kutusuna site adını yazıyorum, sadece o kayıtları işaretleyip kaldırıyorum. Aynı şekilde tek bir sitenin çerezini silmek için adres çubuğundaki kilit simgesine tıklayıp site verilerini temizleme yolunu kullanıyorum. Bir sitede giriş yapamıyorsanız ya da sayfa yarım yükleniyorsa, tüm tarayıcıyı boşaltmadan önce mutlaka bunu deneyin.

Gizli pencere hakkında gerçekler

Gizli sekme (Chrome'da Gizli, Firefox'ta Özel Pencere) geçmiş, çerez ve form verisini pencereyi kapattığınız anda unutur. Ortak bilgisayarda tek seferlik giriş yapacaksanız harika bir çözüm. Ama indirdiğiniz dosyalar diskte kalır, yer imlerine eklediğiniz sayfa kaybolmaz ve ağ tarafındaki kayıtlar yine tutulur. "Gizli mod beni tamamen anonim yapar" cümlesini duyduğumda hâlâ araya girip düzeltiyorum.

Silmeden önce yapmanız gerekenler