Firefox'ta Özel Pencere Açma ve Kullanma
Kısa cevap: Firefox'ta özel pencere açmak için sağ üstteki üç çizgili menüye tıklayıp Yeni özel pencere seçeneğini seçmeniz yeterli. Klavye kısayolunu tercih ediyorsanız Windows ve Linux'ta Ctrl + Shift + P, Mac'te Cmd + Shift + P tuşlarına basın. Açılan mor tonlu pencerede gezindiğiniz siteler geçmişe kaydedilmez, çerezler pencereyi kapattığınızda silinir ve arama çubuğuna yazdıklarınız hatırlanmaz.
Özel pencereyi ilk kez açtığımda ne fark ettim
Firefox'u yıllardır kullanıyorum ama özel pencerenin ne işe yaradığını uzun süre yanlış anladım. "Gizli mod" deyince aklıma bir çeşit görünmezlik pelerini geliyordu. Oysa özel pencere, sadece kendi bilgisayarımda iz bırakmamamı sağlıyor. İnterneti kullanan başka bir kişi bilgisayarımı açtığında hangi siteye girdiğimi göremez, o kadar.
Pencereyi açtığınızda üstte mor bir maske simgesi görürsünüz. Bu, doğru yerde olduğunuzun işareti. Ben ilk zamanlar normal pencereyle karıştırıp yanlış sekmede alışveriş yapıyordum; maske simgesine bakmayı alışkanlık hâline getirdim.
Adım adım açma yolları
- Menüden: Sağ üstteki üç yatay çizgi (hamburger menü) → Yeni özel pencere.
- Klavyeden: Ctrl + Shift + P (Mac'te Cmd + Shift + P). En hızlı yol bu.
- Bağlantı üzerinden: Bir bağlantıya sağ tıklayıp Bağlantıyı yeni özel pencerede aç diyebilirsiniz. Tek bir sayfayı hesabıma bağlamadan görmek istediğimde bunu kullanıyorum.
- Görev çubuğundan: Windows'ta görev çubuğundaki Firefox simgesine sağ tıklayınca da özel pencere seçeneği çıkar. Tarayıcıyı hiç açmadan doğrudan gizli modla başlamak isteyenler için pratik.
Sürekli özel modda başlatmak isterseniz
Firefox ayarlarında Gizlilik ve Güvenlik bölümüne gidip "Geçmiş" kısmından Geçmiş için özel ayarlar kullan seçeneğini işaretleyebilir, ardından "Her zaman özel tarama modunu kullan" kutusunu açabilirsiniz. Ben bunu kalıcı olarak açmadım çünkü kayıtlı şifrelerimden ve otomatik doldurmadan faydalanmayı seviyorum. Ortak kullanılan bir bilgisayarda ise gerçekten işe yarıyor.
Özel pencere neyi saklar, neyi saklamaz
| Kaydedilmeyen | Yine de görülebilen |
|---|---|
| Tarama geçmişi | İnternet servis sağlayıcınızın kayıtları |
| Arama çubuğu geçmişi | İş yeri veya okul ağının yöneticisi |
| Çerezler ve site verileri (pencere kapanınca silinir) | Giriş yaptığınız sitenin kendi kayıtları |
| Form ve şifre bilgileri | İndirdiğiniz dosyalar (diskte kalır) |
| Önbelleğe alınan sayfalar | Eklediğiniz yer imleri |
Yani özel pencere sizi ağ üzerinde anonim yapmaz. Bağlantınızı gizlemek istiyorsanız işin içine VPN gibi araçlar giriyor; sitede bu konuya ayrı bir yazı ayırdım. Aynı şekilde çerezlerin ve önbelleğin mantığını anlarsanız özel pencerenin neyi temizlediğini de daha net kavrarsınız.
Gerçekte ne için kullanıyorum
- İkinci hesapla giriş: Aynı sitede iki farklı hesabı yan yana kullanmam gerektiğinde normal pencerede biri, özel pencerede diğeri açık oluyor. Sürekli çıkış yapıp girmekten kurtuluyorum.
- Ödeme ve banka işlemleri: İşim bitip pencereyi kapattığımda oturum çerezi de gidiyor. Ortak bilgisayarda bu ciddi bir rahatlık.
- Uzantısız test: Bir site düzgün açılmadığında özel pencerede deniyorum. Uzantılar varsayılan olarak özel pencerede çalışmadığı için sorunun kaynağı bir eklenti mi, yoksa sitenin kendisi mi, hemen anlıyorum. Reklam blokerlerinin bazı sayfaları bozduğunu ilk böyle fark ettim.
- Tarafsız arama sonuçları: Geçmişim devrede olmadığı için sonuçlar ve fiyat karşılaştırmaları daha az kişiselleşiyor.
- Başkasının bilgisayarında: Bir arkadaşımın dizüstünde e-postama bakacaksam mutlaka özel pencere açıyorum. Şifremin kaydedilme riski olmuyor.
Uzantıları özel pencerede çalıştırma
Şifre yöneticiniz özel pencerede görünmüyorsa panik yapmayın. Menüden Eklentiler ve temalar bölümüne girip ilgili uzantının ayrıntılarını açın, "Özel pencerelerde çalıştır" seçeneğini İzin ver yapın. Ben sadece güvendiğim iki uzantıya bu izni verdim; hepsine birden vermek özel modun amacını zayıflatıyor.
Sık yapılan hatalar
En yaygın yanlış, özel pencerede indirilen dosyaların da kaybolacağını sanmak. İndirme listesi temizlenir ama dosya bilgisayarınızda durur. İkincisi, pencereyi kapatmadan bilgisayardan kalkmak: sekmeleri kapatmak yeterli değil, tüm özel pencereyi kapatmadan çerezler silinmez. Üçüncüsü, özel modu virüs koruması sanmak. Zararlı bir dosyayı özel pencerede indirmeniz onu daha güvenli yapmaz.
Bir de şu var: özel pencerede yer imi eklerseniz o yer imi kalıcı olur. Bunu bilerek kullanın.
Sık Sorulan Sorular
Firefox özel pencere ile normal pencere aynı anda açık olabilir mi?
Evet, ikisi birbirinden tamamen bağımsız çalışır. Oturumlar ve çerezler karışmaz.
Özel pencerede kaç sekme açabilirim?
Sınır yok. Aynı özel pencerede açtığınız tüm s